In het kort: in de winter droogt je huid sneller uit door kou buiten, droge lucht binnen en lang, warm douchen. Douche kort en lauw, gebruik weinig zeep en smeer je hele lichaam minstens 2 keer per dag met een vette crème of zalf. Hoe droger je huid, hoe vetter het product. Heb je eczeem, blijf dan ook smeren als de plekken weg zijn. Wordt het niet beter, ga dan naar je huisarts.

Schrale handen, ruwe schenen en jeuk zodra je je trui uittrekt. Bij veel mensen begint het zodra de verwarming aangaat. Heb je eczeem, dan merk je vaak dat het in de wintermaanden opvlamt. Dat is vervelend, maar je kunt er veel zelf aan doen. Hier lees je hoe.

Waarom je huid in de winter uitdroogt

De buitenste laag van je huid werkt als een muurtje. Huidcellen zijn de stenen, huidvetten het cement. Zolang dat muurtje dicht is, houdt je huid vocht vast en blijven prikkels buiten. In de winter krijgt dat muurtje het zwaar:

  • Droge lucht binnen. Als het buiten koud is en binnen warm, is de lucht in huis droger. Daardoor heb je in de winter vaak meer last.
  • Kou en wind buiten. Vooral je handen, lippen en wangen voelen dat.
  • Lang en warm douchen. Heerlijk als je koud bent, maar het spoelt de eigen vetten van je huid weg.
  • Vaker handen wassen. In het verkoudheidsseizoen doe je dat vaker, en elke wasbeurt neemt wat vet mee.
  • Wol en dikke kleding. Wol kan een droge huid irriteren en jeuk geven.

Ook je leeftijd speelt mee. Naarmate je ouder wordt, maakt je huid minder vet aan en wordt hij droger. Op je onderbenen, de buitenkant van je bovenarmen en je rug merk je dat vaak het eerst.

Getekende huidbarrière in één paneel, schuin gesplitst. Links ontbreken stenen, ontsnapt vocht en komen prikkels binnen, met het label muurtje open. Rechts liggen de stenen in nette rijen, blijft vocht binnen en staat een schild, met het label muurtje dicht.
Huidcellen zijn de stenen en huidvetten het cement. Droge lucht, kou en lang warm douchen maken het muurtje open, smeren helpt het weer dicht te houden.

Droge huid of eczeem?

Een droge huid voelt ruw, kan jeuken en schilfert. Soms zie je kleine barstjes. Bij eczeem is de huid ook ontstoken. Je ziet plekken die jeuken, met schilfers, bultjes, kloofjes of korstjes. Op een lichte huid zijn die plekken rood, op een donkere huid zijn ze vaak donkerder dan de rest. Een droge huid gaat sneller kapot, en met een droge huid krijg je ook sneller eczeem. De verzorging is daarom voor allebei grotendeels hetzelfde.

Kort douchen, weinig zeep

Voor een droge huid en voor eczeem gelden dezelfde regels:

  • Douche niet vaker dan 1 keer per dag. Elke dag douchen is niet nodig.
  • Douche kort, niet langer dan 5 tot 10 minuten.
  • Gebruik water van hooguit 37 of 38 graden.
  • Gebruik zo weinig mogelijk douchegel, zeep en shampoo.
  • Dep je huid droog met een handdoek, zonder te wrijven.
  • Smeer direct daarna je hele lichaam in.

Wil je toch iets gebruiken onder de douche, kies dan een doucheolie in plaats van zeep. De AtopiControl bad- en doucheolie van Eucerin is gemaakt voor de zeer droge huid, ook bij atopisch eczeem, en bevat geen parfum. Let op: een doucheolie maakt de vloer van de douche glad.

Twee kaarten naast elkaar. Wel: 5 tot 10 minuten, doucheolie, droogdeppen, direct insmeren. Niet: heter dan 38 graden, veel zeep, hard wrijven.
Voor een droge huid en voor eczeem gelden dezelfde regels onder de douche. Let op: een doucheolie maakt de vloer van de douche glad.

Smeren: vaker en vetter

Smeren is het belangrijkste wat je kunt doen. Een vet laagje zorgt dat je huid meer vocht vasthoudt en minder jeukt. Smeer minstens 2 keer per dag je hele lichaam, ook de plekken zonder klachten. Bijvoorbeeld na het douchen en voor het slapen. Een dunne bodylotion is vaak niet vet genoeg, en heb je in de winter vaak een vetter product nodig dan in de zomer.

Soort Hoe het voelt Wanneer
Lotion of bodymilk Dun, trekt snel in Licht droge huid, of op een warme dag
Crème Trekt redelijk snel in Droge huid, gezicht, ’s ochtends voor je je aankleedt
Vette crème of balsem Trekt langzaam in Erg droge huid, eczeem, in de winter
Zalf Dik, laat een glimmend laagje achter Heel droge plekken, kloven, ’s nachts

Een basiszalf van de drogist of apotheek, zoals cetomacrogolcrème of lanettecrème, werkt goed en is betaalbaar. Wil je liever iets dat prettiger smeert, kun je met het hele gezin de Lipikar Balsem AP+M van La Roche-Posay gebruiken, ook bij eczeem. Hij vult de huidvetten aan en volgens het merk vermindert de jeuk tot 24 uur. Voor ruwe plekken op ellebogen, knieën of schenen is de Herstellende crème van Dermolin fijn. Die bevat ureum, een stof die water vasthoudt en ruwe huid zachter maakt, en is zonder parfum.

Handen en lippen

Je handen hebben weinig talgklieren en krijgen in de winter veel te verduren. Zo spaar je ze:

  • Was je handen met lauw water en spoel zeepresten goed af.
  • Dep ze helemaal droog, ook tussen je vingers.
  • Smeer na elke wasbeurt een handcrème. Zet een tube bij de wastafel en een in je jas.
  • Draag buiten handschoenen.
  • Draag bij schoonmaken en afwassen rubberen handschoenen met een katoenen binnenkant.

De Cicaplast handcrème van La Roche-Posay trekt snel in en plakt niet, zodat je hem overdag vaak kunt gebruiken. Voor droge, schrale lippen is er de Kalmerende lippenbalsem van Dermolin: zonder parfum en kleurstoffen, met bijenwas die je lippen beschermt tegen kou en wind.

Vier iconen naast elkaar: druppels bij lauw wassen, een hand bij droogdeppen, een tube bij handcrème en een sneeuwvlok bij handschoenen.
Je handen hebben weinig talgklieren en krijgen in de winter veel te verduren. Zet een tube handcrème bij de wastafel en smeer na elke wasbeurt.

Kleding en wasgoed

Draag katoen, zijde of bamboe direct op je huid. Wol kan jeuk geven, dus draag een wollen trui liever over een katoenen shirt. Kies wijde, luchtige kleding, knip kriebelende labels eruit en gebruik waspoeder zonder geur. Laat wasverzachter weg.

Truus van der WerffAdvies van Truus: leg je crème of balsem op de plek waar je hem nodig hebt. Een pot naast de douche, een tube bij het bed en een handcrème naast de kraan. Mijn cliënten smeerden vaak niet omdat ze het vergaten, niet omdat ze het niet wilden. Smeer je handen ’s avonds dik in en trek er een paar dunne katoenen handschoenen over. Kloofjes voelen na een paar nachten vaak al soepeler.

Meer over de verzorging lees je op onze pagina’s over de droge huid, eczeem en kloven.

Wanneer naar de huisarts?

Maak een afspraak als je de adviezen volgt en je klachten niet minder worden, of als het steeds erger wordt. Ga ook als je slecht slaapt door de jeuk, als er natte plekken, korstjes of pus ontstaan, of als kloven gaan bloeden. Bij eczeem kan de huisarts een zalf met een medicijn voorschrijven om de ontsteking te remmen. Je gewone crème of zalf blijf je er gewoon naast gebruiken. Een huidtherapeut kan je helpen met een smeerplan dat in je dag past.

Veelgestelde vragen

Lees ook