In het kort: acne gaat bij de meeste mensen rond hun 25e vanzelf over, maar niet bij iedereen. Soms blijft het, soms begint het pas later. Met een milde reiniger, een product voor de poriën en een lichte crème kom je vaak al een eind. Helpt dat na zes weken niet genoeg, dan is de huisarts de volgende stap.

Je dacht dat puistjes iets voor pubers waren. En nu sta je op je 30e, 35e of zelfs 45e voor de spiegel met een bult op je kin. Dat voelt oneerlijk, en vaak ook een beetje gênant. Je bent er alleen niet de enige mee. In mijn jaren als huidtherapeut zag ik elke week volwassenen met acne, en de meesten dachten dat ze iets verkeerd deden.

Hoe kan het dat je nu nog acne hebt?

Acne ontstaat in de talgklieren, de kliertjes die je huid van vet voorzien. Raakt zo’n kliertje verstopt met talg en huidschilfers, dan krijg je een mee-eter of een wit bultje. Gaat het ontsteken, dan wordt het een rode puist of een gele pusbult. Dat werkt bij een volwassene precies hetzelfde als bij een tiener.

Volgens Thuisarts gaat acne meestal vanzelf over rond de leeftijd van 25 jaar. Het kan ook op volwassen leeftijd ontstaan. Het Huidfonds zegt hetzelfde: bij sommige mensen blijft acne na de puberteit bestaan, bij anderen begint het pas later.

Waarom het bij jou gebeurt, is niet altijd te zeggen. Er zijn wel een paar dingen die meespelen:

  • Erfelijkheid. Acne is deels erfelijk. Hadden je ouders het lang, dan is de kans groter dat jij het ook hebt.
  • Hormonen. Hormonen bepalen hoeveel talg je huid maakt. De combinatiepil kan de talgproductie remmen en helpt bij sommige vrouwen tegen acne. Stop je met de pil of stap je over op een andere, dan kan je huid veranderen. De minipil helpt volgens Thuisarts minder goed tegen acne.
  • Medicijnen en supplementen. Sommige middelen kunnen acne erger maken, zoals bepaalde corticosteroïden en sommige middelen tegen epilepsie. De NVDV noemt ook supplementen met vitamine B12. Stop nooit zelf met een medicijn, maar bespreek het met je huisarts.
  • Zware crèmes en make-up. Producten op oliebasis en dikke, afsluitende crèmes kunnen je poriën verstoppen. Juist volwassenen gebruiken vaak rijkere crèmes tegen rimpels of droogte.

Wat is het in elk geval niet?

Veel mensen schamen zich, omdat ze denken dat acne komt door vies zijn of slecht eten. Dat klopt niet. Volgens Thuisarts komt acne niet door te weinig wassen, snoep of ander eten, roken, zweten of seks. Er is geen goed onderzoek dat een bepaald dieet helpt. Merk je zelf dat je na bepaald eten meer puistjes krijgt, dan kun je dat een tijdje laten staan. Blijf wel gevarieerd eten.

Ook vaker wassen helpt niet. Wrijven, scrubben en steeds weer je gezicht wassen irriteert de huid alleen maar.

Wat kun je zelf doen?

De basis is simpel. Een volwassen huid met acne is vaak vet op de ene plek en droog of gevoelig op de andere. Te sterke producten maken het dan erger.

Rustig reinigen

Was je gezicht ’s ochtends en ’s avonds met lauw water en een zeepvrije reiniger. Dep daarna droog met een schone handdoek. De Effaclar Zuiverende Gel van La Roche-Posay is mild en heeft dezelfde zuurgraad als je huid. Is je huid snel rood of trekkerig, dan past de huidreiniger met melkzuur van Meditopics vaak beter.

Iets voor de poriën

Heb je vooral mee-eters en kleine bultjes, dan is salicylzuur een goede eerste stap. Het lost op in vet en komt daardoor in de porie zelf. Daar maakt het dode huidcellen los, zodat de porie minder snel verstopt raakt. De lotion van Meditopics met 2% salicylzuur breng je na het reinigen aan en laat je opdrogen. Begin met een keer per dag, ’s avonds.

Heb je meer rode, ontstoken puistjes? Dan is benzoylperoxide een optie. Dat koop je zonder recept bij de drogist of apotheek. Gebruik het niet tegelijk met salicylzuur als je net begint, want samen drogen ze de huid sneller uit.

Wel een crème, maar een lichte

Een vette huid kan toch uitgedroogd zijn, zeker als je al een tijd producten tegen acne gebruikt. Sla je crème dus niet over. Kies een lichte crème zonder olie, zoals Effaclar H iso-biome als je huid trekt en schilfert. Wil je overdag ook bescherming tegen de zon, dan is Effaclar Duo(+) met SPF 30 een handige keuze. Die verzorgt de onzuivere huid en heeft een zonbeschermingsfactor.

Niet knijpen

Ik weet het, het is verleidelijk. Toch geeft knijpen en peuteren meer kans op littekens en vlekjes. Bij een volwassen huid herstelt een plekje ook trager dan bij een tiener.

Truus van der WerffAdvies van Truus: kijk eerst eens kritisch naar wat er nu op je plank staat. Ik zie vaak vrouwen met een rijke anti-rimpelcrème, een olie en een scrub, en dan nog een middel tegen puistjes erbovenop. Haal alles weg wat zwaar en vet is. Begin met reinigen, een lichte crème en een product tegen acne. Geef dat zes weken voordat je iets nieuws probeert.

Hoe lang duurt het voordat je verschil ziet?

Geduld is lastig als je elke ochtend een nieuwe puist ziet. Toch is het nodig. Middelen tegen acne werken volgens Thuisarts meestal pas na 4 tot 6 weken. In de eerste weken kan je huid juist wat droger of schilferiger worden. Dat is geen reden om te stoppen. Wordt je huid branderig, gebruik het product dan wat minder vaak. Maak in het begin een foto, dan kun je na zes weken eerlijk vergelijken.

Lees ook meer over de verzorging van de acnehuid en de vette huid, of op onze pagina over acne.

Wanneer ga je naar de huisarts of huidtherapeut?

Maak een afspraak bij je huisarts als je veel ontstoken witte of gele bultjes hebt, als je pijnlijke bulten diep onder de huid krijgt of als er littekens ontstaan. Ga ook als je ongeveer vijf weken een vrij verkrijgbaar middel gebruikt en je huid niet beter wordt. De huisarts kan een gel of crème op recept geven, soms pillen, en voor vrouwen kan de combinatiepil een optie zijn. Die werkt pas na 3 tot 4 maanden.

Heb je een getinte of donkere huid, wacht dan niet te lang. Acne geeft daar sneller donkere vlekjes en littekens. Zitten de bulten vooral in je oksels of liezen, laat dan ook kijken. Dat kan een andere aandoening zijn die op acne lijkt. Een huidtherapeut helpt je met een routine die bij je huid en je behandeling past.

Veelgestelde vragen

Lees ook

Bronnen